نمایش(کلیه گرایش ها)

های! سلام. با شماها هستم!"این عبارت ساده که عنوان یک نمایشنامه آمریکایی اثر "ویلیام سارویان" می باشد و علت وجودی تئاتر را توجیه میکند. چرا که تئاتر توسط افرادی در جهان آفریده شده که نمی توانند در مقابل نیاز به سلام گفتن مقاومت کنند. آنچه خواندید بخشی از سخنان "ریچارد برتن" بازیگر بزرگ تئاتر و سینمای کشور انگلستان ، در معرفی ماهیت هنر تئاتر است. هنری که امروزه ضرورت حفظ و حراست از آن بیش از هر زمان دیگر احساس می شود. چرا که در قرن بیست و یکم ایجاد ارتباط، مهم ترین عامل در زندگی است .

 تئاتر مجموعه ای از تمام هنرهای بشری از جمله نقاشی ، موسیقی، شعر و ادبیات است.  ژرف ترین راه برای برقراری ارتباط فرهنگی ، اجتماعی و سیاسی با دیگران است. به همین دلیل امروزه ما کمتر جامعه ای را در دنیا می توانیم تصور کنیم که دارای شکلی ازهنر نمایش نباشد. البته برای رسیدن به یک تئاتر واقعی که بتواند وسیله ای برای ارتباط باشد، باید از آموخته های دیگران بهره گرفت و سپس خود آفرید. یعنی یک تئاتر خوب بیش از وسایل تکنیکی و امکانات، نیازمند دانش تئاتر است. چون وقتی دانش تئاتر محور کار باشد، خلاقیت های هنری و فنی ، جای خالی بسیاری از عوامل دیگر را جبران می کند و چه بسا عامل ابداع نیز می گردد.

 یک هنرمند بدون شعور تئاتری اگر تمام امکانات نمایشی را نیز در اختیار داشته باشد ، باز یک پایش لنگ است. از همین رو امروزه رشته نمایش به عنوان یکی از رشته های مهم هنری در دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی تدریس می شود . این رشته در مقطع کارشناسی دارای 5 گرایش ادبیات نمایشی ، کارگردانی ، بازیگری ، صحنه آرایی و نمایش عروسکی است.

گرایش ادبیات نمایشی
هر متن نمایش علاوه بر هدفی که متن به خاطر دست یافتن به آن به رشته تحریر درمی آید، متکی و پایدار بر سه عامل اساسی شخص بازیگر،عمل و بیان است که در ترکیب با یکدیگر نمایشنامه را ایجاد می کند. در گرایش نمایشنامه نویسی، دانشجو می آموزد که چگونه یک نمایشنامه را برای اجرا بر روی صحنه بنویسد. یعنی چگونه خود را جای یک یک افراد نمایش گذاشته و شخصیت آنها را به درستی خلق کند و با ایجاد گره های نمایشی و بازکردن آنها، نمایش را از اول تا آخر به جلو ببرد .

گرایش کارگردانی
در قدیم کارگردان تنها مراقب بود که "وحدت نمایش" حفظ شود . اما امروزه کارگردان مسئولیت "معنی" آن را نیز برعهده دارد. کار هنری کارگردان را ، می توان به دو مرحله تقسیم کرد : نخستین بخش تهیه و تدارک و مشتمل بر انتخاب متن ، تجزیه و تحلیل آن و انتخاب بازیگر است و بخش دوم کار عملی با بازیگران؛ یعنی فرآیند تمرین می باشد.

گرایش بازیگری
بازیگری در مفهوم حرفه ای آن، کشف حقیقت بی هیچ ابهامی در گفتار نویسنده و انتقال این کشف به تماشاگر است. در واقع بازیگر، یعنی کسی که با صداقت تمام به آنچه بر روی صحنه می گذرد، ایمان داشته باشد و با تمام وجود نقش خود را بر روی صحنه تجربه کرده و در واقع بر روی صحنه زندگی کند.باید گفت که هنر بازیگری در طول تاریخ پیشرفت قابل توجهی داشته و روش ها و تکنیک های مختلفی در این هنر ایجاد شده است. در نتیجه امروزه تحصیل آکادمیک بازیگری ضروری است.

 

گرایش نمایش عروسکی

نمایش عروسکی یکی از قدیمی ترین شیوه های نمایش است که در دوران های گذشته هنگامی که ظاهراً سرگرمی های کمی وجود داشت، جوانان و پیران از هر طبقه ی اجتماعی شیفته آن بودند چون با آن که عروسک ها بی جان هستند، نمایش عروسکی نزدیکتر از هر شکل نمایشی با تماشاگر رابطه برقرار می کند و عروسک گردان با مهارت بسیار، نظریات اخلاقی ، سیاسی و اجتماعی خود را از طریق نمایش بازگو می کند. در حال حاضر نمایش عروسکی رونق گذشته را ندارد و در بسیاری از کشورها تنها شیوهای از تئاتر کودک و نوجوان قلمداد می شود. حتی اگر ما نیز آن را شیوه ای از تئاتر کودک و نوجوان قلمداد کنیم، باید برای پاسخگویی به خیل عظیم کودکان و نوجوانان کشورمان به آموزش این شیوه از نمایش بپردازیم تا دانشجویان رشته تئاتر ضمن آشنایی با ساخت و کار انواع عروسک ها از جمله عروسک نخی ، میله ای، دستکشی و سایه ای و همچنین آموزش فن صدا بتوانند در این زمینه مهارت های لازم را کسب کنند.

توانایی های لازم 
هنر تئاتر یک هنر جمعی است؛ یعنی یک هنرمند تئاتر نمی تواند به تنهایی فعالیت کند به همین دلیل باید فردی انعطاف پذیر بوده وتوانایی کار گروهی را داشته باشد. همچنین لازم است فردی خلاق ونوآور باشد. یک بازیگر باید علاوه بر صدای رسا و بدون تنش و لرزش و آمادگی جسمانی خوب، اندیشه ای پویا و حسی قوی داشته باشد تا بتواند فضای ذهنی نمایش را تصور کرده و بازسازی کند.  دانشجوی ادبیات نمایشی نیز باید قلم خوبی داشته و اطلاعات عمیقی در مورد اقتصاد ، روانشناسی ، جامعه شناسی ، فرهنگ و ادبیات ایران و جهان داشته باشد و همچنین صبور و با حوصله باشد چون نوشتن یک نمایشنامه روزها و حتی ماه ها طول می کشد.

زمینه های شغلی

  1. همکاری با گروه های نمایشی به عنوان بازیگر ، کارگردان ، نویسنده یا عروسک گردان .
  2. تدریس بازیگری در هنرستان ها و آموزشگاه های آزاد سینما و تئاتر .
  3. مدیریت و برنامه ریزی یا ارزشیابی فعالیت های هنری و آموزشی مرتبط با هنرهای نمایشی .
  4. همکاری با گروه های نمایش عروسکی و خیمه شب بازی ها .
  5. مجری سمینارها ، گردهمایی ها به ویژه اگر مرتبط با هنر و علوم انسانی باشد .
  6. مجری برنامه های تلویزیونی .

درس های این رشته در طول تحصیل
دروس مشترک در گرایشهای مختلف نمایش :
تاریخ نمایش، جامعه شناسی، آشنایی با ادبیات کهن ایران و جهان،آشنایی با هنرهای تجسمی، اصول و مبانی ارتباطات، آشنایی با هنر درتاریخ1و 2، آشنایی با ادبیات معاصر ایران و جهان، فرهنگ عامه وتمثیل شناسی، تاریخ فلسفه، آشنایی با تعزیه، مبانی دکور وصحنه آرایی، مبانی نمایشنامه نویسی، مبانی بازیگری، مبانی نمایش عروسکی، روش تحقیق و تدوین پایان نامه، نمایش در ایران.


دروس تخصصی گرایش ادبیات نمایشی
آشنایی با متون فارسی نمایشی ، تاریخ ادبیات نمایشی ، اصول و فنون نمایشنامه نویسی ، داستان نویسی، سبک های ادبی جهان، نقد در نمایش ،شخصیت شناسی ، دیدن و تحلیل نمایش، آشنایی با فیلمنامه نویسی ،نمایشنامه نویسی رادیو و تلویزیون، پایان نامه.


دروس تخصصی گرایش کارگردانی
کارگردانی، تحلیل نمایشنامه، نمایش ایمائی، امکانات صحنه، موسیقی صحنه، موسیقی در نمایش، شیوه های نمایش در ایران، سبک ها وشیوه های اجرا، ماسک و گریم، دکور، اصول کارگردانی نمایش رادیوئی،دیدن و تحلیل نمایش، اجرای کارگاهی نمایش های ایران، ترکیب درصحنه، اصول کارگردانی نمایش تلویزیونی، پایان نامه.


دروس تخصصی گرایش بازیگری
امکانات صحنه، نمایش ایمائی، تحلیل نمایشنامه، بدن، بیان،شیوه های نمایش در ایران، ماسک و گریم، سبک ها و شیوه های اجرا،شخصیت شناسی، تربیت حس، بازیگری ، اجرای کارگاه های نمایش های ایرانی، بازیگری سینما، دیدن و تحلیل نمایش، بازیگری رادیو وتلویزیون، پایان نامه.


دروس تخصصی گرایش نمایش عروسکی
کارگاه نمایش عروسکی، طراحی و نقاشی، فن بیان، نمایشنامه نویسی عروسکی، موسیقی در نمایش ، شناخت مواد ، تاریخ نمایش عروسکی ، آشنایی با فضاهای سنتی، موسیقی در نمایش عروسکی، ماسک و گریم، شیوه های نمایش در ایران، کارگردانی نمایش عروسکی ، طراحی صحنه نمایش عروسکی ، آشنایی با ادبیات کودکان، دیدن و تحلیل نمایش عروسکی ، بازیگری نمایش عروسکی ، کودک و نمایش، پایان نامه.